Zwiedzanie

 
 
 
 
 
Pałac Potockich w Radzyniu Podlaskim – barokowo-rokokowa rezydencja
 
Pałac Potockich w Radzyniu Podlaskim to jedno z najwspanialszych rokokowych założeń rezydencjonalnych w Polsce, stworzone z pasji Eustachego i Marianny Potockich. Kompleks został zaprojektowany przez wybitnego architekta Jakuba Fontanę i ozdobiony rzeźbami Jana Chryzostoma Redlera. Rezydencja zachwyca przemyślaną osią ideową łączącą architekturę, sztukę i naturę. Podczas spaceru odkryją Państwo unikalną koncepcję architektoniczną dzielącą przestrzeń na reprezentacyjny dziedziniec frontowy oraz pełen harmonii, miłości i spokoju park.

 Wnętrza pałacowe – podróż przez stulecia i ludzki rozum

Zwiedzanie rozpoczyna się w dolnym westybulu, który wprowadza w burzliwe losy dawnych gospodarzy rezydencji, od średniowiecznych rycerzy aż po wiek dwudziesty. Następnie goście przechodzą na finezyjną klatkę schodową projektu Michała Dollingera, która zachwyca płynną, esowatą linią. Na pierwszym piętrze trasa ukazuje dwa zupełnie odmienne światy, czyli sferę kobiecą oraz męską.

Amfilada wschodnia obejmuje intymne pokoje prywatne Marianny Potockiej, w tym Salę Jadalną oraz Pokój z Leśnym Krajobrazem. W salach tych umieszczono stojaki z cyfrowo pokolorowanymi rekonstrukcjami rokokowych supraport autorstwa Jana Bogumiła Plerscha. Centralnym punktem gmachu jest monumentalna, dwukondygnacyjna Sala Balowa. Przestrzeń ta urzeka światłem wpadającym przez liczne okna i skrywa lożę muzyczną, w której swoją wrażliwość kształtował genialny wirtuoz Karol Lipiński. Z kolei amfilada zachodnia stanowi oficjalny trakt męski Eustachego Potockiego. W tamtejszych gabinetach, takich jak Sala Czterech Pór Dnia czy Sala Marynistyczna, program malarski Plerscha tworzy erudycyjną podróż przez alegorie czasu, morza i nauki. Zwieńczeniem tej części jest imponująca Sala Biblioteczna, będąca pochwałą ludzkiego intelektu w dobie Oświecenia.


 Dziedziniec i park – teatr rzeźby pod gołym niebem

Zewnętrzna bryła pałacu stanowi idealne dopełnienie opowieści ukrytej w komnatach. Na dziedzińcu paradnym wojskowy patos i motywy militarne bramy południowej ustępują miejsca rokokowej elegancji. Wzrok przyciągają tu przede wszystkim bogato zdobione ryzality skrzydeł bocznych. Nad dawną psiarnią w skrzydle zachodnim Redler umieścił dynamiczną scenę przedstawiającą antyczny mit o Akteonie i bogini Dianie, który w Radzyniu zyskał subtelne, małżeńskie znaczenie. Skrzydło wschodnie wieńczy z kolei postać rozszalałego ogiera przeskakującego ornament, co nawiązuje do dawnej stajni i hipicznej pasji Eustachego. U progu głównego korpusu pałacu na gości czekają natomiast poruszające, pełnoplastyczne figury spętanych niewolników o sarmackich i tureckich rysach, stanowiące manifestację potęgi rodu w Rzeczypospolitej oraz moralną przestrogę przed pychą i gniewem. Monumentalne rzeźby Herkulesów na bramach wjazdowych obwieszczają publiczną i sądowniczą misję właściciela rezydencji.

Ogrody pałacowe otwierają przed zwiedzającymi strefę wyciszenia i piękna. Elewację ogrodową zdobi płaskorzeźba Zefira i Flory, będąca rokokowym hymnem na cześć miłości małżeńskiej fundatorów i ucywilizowania dzikiej natury. Spacer po parku prowadzi wprost przed budynek oranżerii. Nad jej dachem wznosi się spektakularna grupa rzeźbiarska przedstawiająca rydwan Apollina-Heliosa w pełnym galopie, która stanowi wybitny koncept artystyczny oraz symbol oświeceniowego triumfu rozumu.